W pa?dzierniku 1970 roku odby? si? pierwszy lot nowego, pok?adowego samolotu my?liwskiego skonstruowanego dla US Navy z my?l? o zast?pieniu dotychczas eksploatowanych maszyn McDonnell - Douglas F - 4 Phantom, w roli "fleet defender" ("obro?cy floty"). Wprowadzenie do s?u?by nowych, radzieckich samolotów morskich dalekiego zasi?gu uzbrojonych w wysoce efektywne pociski przeciwokr?towe oraz podobnie uzbrojonych okr?tów nawodnych i podwodnych, zmusi?o US Navy do zapewnienia swoim wielkim lotniskowcom lepszej ni? dotychczas ochrony przed atakiem. W tym celu rozpocz?to prace nad nowym, pot??nym samolotem przechwytuj?cym, a ich uwie?czeniem jest klasyczny ju? dzi? my?liwiec floty F - 14 Tomcat (Kocur). 

F - 14 Tomcat jest ci??kim, dwusilnikowym my?liwcem przechwytuj?cym, w uk?adzie górnop?ata ze skrzyd?ami o zmiennej geometrii, przeznaczonym do bazowania na lotniskowcu. Jedynym, oprócz US Navy, u?ytkownikiem F - 14 s? si?y powietrzne Korpusu Obro?ców Rewolucji Islamskiej, czyli armii Iranu. Kilkadziesi?t egzemplarzy tego samolotu dostarczono do Persji (Iranu) jeszcze za czasów panowania szacha Rezy - Pahlaviego. Po zwyci?stwie islamistów maszyny te dosta?y si? w r?ce zwyci?zców i wcielono je do si? zbrojnych nowego pa?stwa. Ocenia si?, ?e obecnie w gotowo?ci operacyjnej znajduje si? ok. 15 - 10 ira?skich Tomcatów, jedynych jakie wyprodukowano w wersji l?dowej, a przynajmniej cz??? z nich u?ytkowana jest w roli samolotów wczesnego ostrzegania, a uzbrojenie innych jest co najmniej dziwaczne (mi?dzy innymi adaptowane do roli powietrze - powietrze rakiety Hawk i Standard). 

Podstawowym zadaniem maszyn typu Tomcat jest obrona grupy bojowej lotniskowca przed atakiem ze strony radzieckich si? morskich, g?ównie samolotów, uzbrojonych w pociski rakietowe dalekiego zasi?gu. Poniewa? radzieckie samoloty u?ywane do tych celów by?y i s? wci?? jeszcze w wi?kszo?ci olbrzymimi, wielosilnikowymi bombowcami, tak wi?c wiod?c? cech? F - 14 mia?a by? zdolno?? do wykrycia tych samolotów oraz wystrzelonych przez nie pocisków z maksymalnie wielkiej odleg?o?ci, i zdolno?? do zestrzelenia pocisków, lub ewentualnie samolotów. W tym celu zapewniono Tomcatom mo?liwo?? osi?gania du?ego zasi?gu i wyposa?ono je w pot??ny radar i skomplikowany, efektywny komputer taktyczny. Równie? dla F - 14 zaprojektowano nowy pocisk powietrze - powietrze dalekiego zasi?gu  AIM - 54 Phoenix. Mimo, ?e po?o?ono nacisk na zwalczanie celów z du?ej odleg?o?ci, przy u?yciu zaawansowanych pocisków  Phoenix i awioniki o wielkich mo?liwo?ciach, to okaza?o si?, ?e Tomcat jest, jak na swoje rozmiary i mas?, ca?kiem przyzwoitym my?liwcem do walki manewrowej, na dystansie bezpo?rednim, przy u?yciu pocisków krótkiego zasi?gu  AIM - 9 Sidewinder. W czasie gdy wprowadzano F - 14 do s?u?by brakowa?o w ameryka?skim arsenale pocisków powietrze - powietrze dobrego pocisku ?redniego zasi?gu, a u?ywany podówczas AIM - 7 Sparrow nie by? konstrukcj? dojrza?? i skuteczn?. Obecnie jednak i ta s?abo?? zosta?a pokonana dzi?ki wprowadzeniu fantastycznie efektywnych pocisków  AIM - 120 Slammer (tzw. AMRAAM - Advanced Medium Range Air - to - Air Missile czyli Nowoczesny Pocisk Powietrze - Powietrze ?redniego Zasi?gu). 

W celu zapewnienia F - 14 du?ych mo?liwo?ci zwalczania wielu trudnych celów powietrznych, jak szybkie pociski przeciwokr?towe oraz samoloty my?liwskie i szturmowe przeciwnika, wyposa?ono t? maszyn? w bardzo wyrafinowany radar bojowy i sprz??one z nim systemy kontroli ognia. W kilku kolejnych wersjach rozwojowych zastosowano trzy ró?ne radary, nieco ró?ni?ce si? mo?liwo?ciami, zasi?giem i dodatkowymi funkcjami. W?a?nie z powodu bardzo rozbudowanych systemów awioniki za?og? Tomcata stanowi? dwie osoby. Pilot maszyny zajmuje si? naturalnie pilotowaniem my?liwca, namierza samoloty wroga, obs?uguje uzbrojenie i system zmiennej geometrii skrzyde?. Drugim cz?onkiem za?ogi jest RIO (Radar Intercept Officer - Oficer Przechwycenia Radarowego), nazywany czasami nawigatorem. Jego zadaniem jest obs?uga radaru i systemu ?ledzenia celów powietrznych, oraz prowadzenie nawigacji, co w warunkach lotów nad morzem by?o do niedawna do?? skomplikowan? spraw?. Po prawej kabina pilota, a pod ni? kabina RIO z jednej z najnowszych wersji F - 14D. 

Wersja F - 14A Tomcat 

F - 14A to pierwsza, podstawowa wersja Tomcata. Jest to typowy, "klasyczny" ci??ki my?liwiec, a cz??? egzemplarzy jest przystosowana równie? do wykonywania misji rozpoznawczych po podwieszeniu zasobnika TARPS (Tactical Air Reconnaissance Pod System - Zasobnik Lotniczego Systemu Rozpoznania Taktycznego). F - 14A wyposa?ony jest w radar pulsacyjno - dopplerowski i system kontroli ognia AN/AWG - 9 który mo?e jednocze?nie ?ledzi? 24 cele z du?ej odleg?o?ci. Mo?na przy jego pomocy wystrzeli? jednocze?nie sze?? pocisków powietrze - powietrze, do sze?ciu ró?nych celów, a potem kontrolowa? ich lot w przypadku naprowadzania pó?aktywnego. Kokpit pilota wyposa?ony jest w HUD (Head - Up Display - dos?. Ekran G?owa do Góry - system wy?wietlaj?cy najwa?niejsze dla pilota dane taktyczno - nawigacyjne na szybie czo?owej kabiny tak, aby w czasie walki nie musia? spuszcza? wzroku na instrumenty trac?c z oczu przeciwnika) typu Kaiser AN/AVG - 12, sprz??ony z ekranem obrazowania po?o?enia w poziomie i w pionie AN/AVA - 12. Ponadto samolot wyposa?ony jest w system Northrop AN/AXX - 1 TCS (Television Camera Set - Zestaw Kamery Telewizyjnej) s?u??cy do wzrokowej identyfikacji celów z du?ej odleg?o?ci. W celu monitorowania stanu zagro?enia samolotu ze strony przeciwnika zainstalowano na nim ostrzegacz przed opromieniowaniem radarowym Litton AN/ALR - 45 i odbiornik promieni radarowych typu Magnavox AN/ALR - 50. Pomi?dzy silnikami umieszczony jest wyrzutnik radarowych i cieplnych celów pozornych (chaff/flare) Tracor AN/ALE - 29/-39 i "zak?ócacz" promieni radarowych typu Sanders AN/ALQ - 100. 

Uzbrojenie 

Sta?ym uzbrojeniem wszystkich wersji samolotu Tomcat jest General Electric  M61A1 Vulcan, 20 mm, sze?ciolufowe dzia?ko rotacyjne z zapasem 675 sztuk amunicji, zainstalowane po prawej stronie sto?ka dziobowego. 

Opisana wersja F- 14A mo?e przenosi?: 

Pociski powietrze - powietrze Hughes & Raytheon  AIM - 54 Phoenix, du?ego zasi?gu (ponad 180 km). Maksymalnie mo?na ich zabra? sze?? sztuk. 

Pociski powietrze - powietrze Raytheon AIM - 7 Sparrow ?redniego zasi?gu (ok. 30 km). Maksymalnie mo?na ich zabra? równie? sze?? sztuk. 

Pociski powietrze - powietrze  AIM - 9 Sidewinder krótkiego zasi?gu. Maksymalnie mo?na ich zabra? cztery sztuki. 

Dane techniczne 

Dane te dotycz? wszystkich wersji Tomcata. 

D?ugo??: 18, 6 m 
Wysoko??: 4,8 m 

Rozpi?to??: 
Ze skrzyd?ami maksymalnie roz?o?onymi: 19 m 
Ze skrzyd?ami maksymalnie z?o?onymi: 11,4 m 

Silniki: 
Wersja F - 14A: 2 x Pratt & Witney TF - 30P - 414A, z dopalaczami, o ci?gu 9405 kN ka?dy. 
Wersje F - 14B i D: 2 x General Electric F - 110 - GE - 400, z dopalaczami, o ci?gu 12150 kN ka?dy. 

Ud?wig: ok. 6500 kg 
Pu?ap: ponad 16150 m 

Zasi?g: 
Przy profilu lotu Hi - Med - Hi: ok. 500 mil morskich 
Przy profilu lotu Hi - Lo - Lo - Hi: ok. 380 mil morskich 

Pr?dko?? maksymalna: 1,88 Macha 

Oko?o 60 maszyn wersji F - 14A zosta?o w istotny sposób unowocze?nionych. Zainstalowano na nich nowszy ostrzegacz o opromieniowaniu radarem AN/ALR - 67 (w miejsce AN/ALR - 45), cz??? systemu LANTIRN (opisany ni?ej), system PTID (opisany ni?ej), autopilot zosta? wymieniony na uk?ad ca?kowicie cyfrowy oraz zainstalowano dodatkowy wyrzutnik radarowych celów pozornych typu Bol Chaff System. Pomimo, ?e w olbrzymim stopniu poprawi?o to zdolno?ci bojowe samolotu, nie poci?gn??o to za sob? ?adnej zmiany w oznaczeniu !!!. 

Wersja F - 14B Tomcat 

Jest to wersja rozwojowa F - 14A, cz??? samolotów zosta?a zbudowana od razu w wersji F - 14B (pocz?tkowo oznaczano je jako F - 14A+), a cz??? to przerobione egzemplarze starszego typu. 

Cz??? z samolotów F - 14B jest przystosowana do wykonywania misji rozpoznawczych po podwieszeniu zasobnika TARPS (opisany wy?ej). Zmiana dotyczy mi?dzy innymi u?ycia nowych silników o wi?kszym ci?gu, General Electric F - 110 - GE - 400, opisanych krótko w danych technicznych powy?ej. 

Wiele systemów awioniki w nowszych wersjach Tomcata ró?ni si? znacznie od wersji podstawowej. Najwa?niejsza zmiana dotyczy?a systemu kontroli ognia AN/AWG - 9, który zast?piono nowszym modelem AN/AWG - 15F, pozostawiaj?c jednocze?nie radar AN/AWG - 9. Ponadto u?yto nowszego systemu ostrzegaj?cego o radarowym opromieniowaniu samolotu typu Litton AN/ALR - 67. Zastosowano wiele urz?dze? s?u??cych do diagnostyki i kontroli pracy zespo?ów samolotu, a przede wszystkim silników. System nawigacyjny AN/ASN - 92 CAINS I (Carrier Aircraft Inertial Navigation System - Bezw?adno?ciowy System Nawigacyjny Samolotów Pok?adowych) zosta? zast?piony nowszym urz?dzeniem EGINS (Embedded GPS Inertial Navigation System - Bezw?adno?ciowy System Nawigacyjny z Osadzonym GPS). Kolejnym istotnym usprawnieniem by?o urz?dzenie PTID (Programmable Tactical Information Display - Programowalny Ekran Informacji Taktycznej), zast?puj?cy wszystkie dotychczasowe wy?wietlacze, w??cznie z ekranem radaru w kabinie RIO. PTID jest widoczny na zdj?ciu kabiny RIO powy?ej (to ten ekran z niebieskimi napisami). Ponadto dodano cyfrow? szyn? danych MIL - STD - 1553B DMDB (Digital Multiplex Data Bus), i wiele innych urz?dze? do wymiany i magazynowania danych cyfrowych, w tym MDL - Mission Data Loader, który jest po prostu pami?ci? nieulotn? do której przed startem ?aduje si? wszystkie informacje potrzebne za?odze w czasie misji. 

Wiele z opisanych unowocze?nie? dodawano stopniowo, podczas eksploatacji lub wprowadzania do eksploatacji nowych maszyn, w ramach programu F -14B Upgrade. 

Wersja F - 14D Super Tomcat 

Cz??? samolotów tej wersji to przerobione maszyny wersji g?ównie F - 14 A, ale cz??ciowo równie? i B, a cz??? zosta?a zbudowana w tej odmianie. Proces modernizacji starszych maszyn do wersji Super Tomcat trwa? przez kilka lat, w tempie kilkunastu maszyn na rok. Zupe?nie nowych F - 14D  zbudowano 37 sztuk. Wszystkie F - 14D s? przystosowane do wykonywania misji rozpoznawczych z zasobnikiem TARPS 

Podstawowa zmiana, w stosunku do poprzednich wersji (oprócz silników takich jak w F - 14B) dotyczy?a zainstalowania zupe?nie nowego, zintegrowanego i ca?kowicie cyfrowego systemu kontroli ognia i radaru typu AN/APG - 71. Jest to system pochodny od urz?dzenia AN/APG - 70 stosowanego na samolotach F - 15E Strike Eagle. Istotn? nowo?ci? jest tak?e zastosowanie systemu IRSTS (Infra Red Search and Track System - System Poszukiwania i ?ledzenia w Podczerwieni). Urz?dzenie to s?u?y do obserwacji przestrzeni powietrznej w zakresie g??bokiej podczerwieni, na du?ych odleg?o?ciach. Zapewnia ono du?? skuteczno?? nawet je?eli cel porusza si? z pr?dko?ci? nadd?wi?kow? i emituje niewiele ciep?a. Innym usprawnieniem jest system JTIDS (Joint Tactical Information Distribution System - Wspólny System Wymiany Informacji Taktycznej) s?u??cy do dostarczania za?odze i dowódcom operacji ca?o?ciowego i przyst?pnego obrazu pola walki. Dzi?ki temu systemowi znacznie wzros?y mo?liwo?ci wspó?dzia?ania samolotu z maszynami AEW (Airborne Early Warning - Samolot Wczesnego Ostrzegania), a zatem i jego mo?liwo?ci bojowe, przede wszystkim w dzia?aniach defensywnych, ale równie? i ofensywnych. 

Uzbrojenie 

Tak wyposa?ony Tomcat posiada mo?liwo?? przenoszenia (oprócz zestawu standardowego opisanego wy?ej) pocisków powietrze - powietrze ?redniego zasi?gu Hughes & Raytheon  AIM - 120 Slammer. 

F - 14 "Bombcat" 

Mimo, ?e F - 14 posiada spory ud?wig, a zatem i du?e mo?liwo?ci przenoszenia ró?norodnych systemów uzbrojenia, to jego mo?liwo?ci jako samolotu uderzeniowego by?y bardzo ograniczone. Nie podejmowano znacz?cych kroków w celu poprawy tej sytuacji poniewa? na uzbrojeniu lotnictwa marynarki pozostawa?y pot??ne samoloty szturmowe Grumman A - 6 Intruder i my?liwsko - szturmowe samoloty Boeing  McDonnell Douglas F/A - 18 Hornet. Jednak w roku 1990 planowano Intrudery zast?pi? nowymi maszynami A - 12 Avenger II, co nie dosz?o do skutku (program Avengera skasowano w 1990), ale w mi?dzyczasie rozpocz?to wycofywanie samolotów Intruder z wyposa?enia floty, co zako?czono w roku 1997. Samoloty F/A - 18 które wprowadzono cz??ciowo na ich miejsce nie s? w stanie zast?pi? ca?kowicie A - 6 w funkcjach uderzeniowych, tak wi?c zdolno?? zgrupowania lotniczego ameryka?skich lotniskowców, do wykonania misji szturmowej zosta?a bardzo powa?nie ograniczona. W zwi?zku z tym ju? w roku 1988 postanowiono przystosowa? cz??c Tomcatów do przenoszenia bomb burz?cych Mk 82 i Mk 83, oraz bomb kasetowych Mk 20 Rockeye. W tym celu zamontowano na podwieszeniach rakiet  AIM - 54 Phoenix osiem belek bombowych BRU - 32 wraz z adapterami ADU - 703. Umo?liwia to przenoszenie do 16 bomb Mk 20 lub 4 bomb Mk 82 i Mk 83. W?a?nie tak wyposa?ony F - 14 otrzyma? nieoficjaln? nazw? Bombcat. 

By?y to maszyny wersji A i B (wersji D istnia?o dopiero kilka sztuk), ale ich oficjalnych oznacze? nie zmieniono. W roku 1995 po raz pierwszy u?yto Tomcata do ?wiczebnego zrzutu bomby kierowanej laserowo GBU - 16 Paveway II. Samolotami oznaczaj?cymi cel by?y F/A - 18 Hornet. 5 wrze?nia tego samego roku dwa Tomcaty dokona?y bojowego zrzutu bomb GBU - 16 w trakcie operacji Deliberate Force, niszcz?c instalacje wojskowe nale??ce do bo?niackich Serbów. 

W ramach kolejnych unowocze?nie? umo?liwiono "Bombcatom" wykonywanie samodzielnych misji bombardowania precyzyjnego przy uzyciu bomb kierowanych laserowo. W tym celu wyposa?ono je w cz??? systemu LANTIRN (Low Altitude Navigation and Targeting Infra - Red for Night - System Celowania i Nawigacji w Podczerwieni Na Ma?ej Wysoko?ci w Nocy). Standardowo system LANTIRN sk?ada si? z dwóch komponentów: celowniczego i nawigacyjnego. Z umieszczania zasobnika nawigacyjnego AN/AAQ - 14 zrezygnowano. Natomiast zasobnik celowniczy AN/AAQ - 13 lekko zmodyfikowano i umieszczono pod prawym skrzyd?em. Ta cz??? systemu sk?ada si? z FLIR (Forward Look in Infra - Red - dos?. Patrz?c do Przodu w Podczerwieni), który s?u?y do celowania i r?cznego ustawiania laserowego znacznika celu (go?ym okiem go nie wida?), oraz dalmierza laserowego s?u??cego do oznaczania celu i pomiaru odleg?o?ci . Modyfikacja zasobnika AN/AAQ - 13 polega?a na dodaniu odbiornika GPS i platformy bezw?adno?ciowej IMU (Inertial Measuring Unit) mierz?cej pr?dko?? samolotu w trzech osiach i stabilizuj?cej o? celowania. Do komunikacji awioniki samolotu z zasobnikiem zainstalowano szyn? danych MIL - STD 1553B. Jak ?atwo zauwa?y? niektóre samoloty wersji "podstawowych" by?y ju? wcze?niej standardowo wyposa?ane w opisane systemy. "Bombcaty" wyposa?ono równie? w system nocnej obserwacji przy u?yciu gogli noktowizyjnych MXV - 810 Cat's Eye NVG, co znacznie rozszerza ich mo?liwo?ci dzia?ania w nocy. 

Uzbrojenie 

Oprócz opisanych wcze?niej pocisków powietrze - powietrze, "Bombcat" mo?e przenosi? ?adunki: 

Bomb burz?cych Mk 82 (500 lb) - maksymalnie 8 sztuk 
Bomb burz?cych Mk 83 (1000 lb) - maksymalnie 4 sztuki 
Bomb burz?cych Mk 84 (2000 lb) - maksymalnie 4 sztuki 
Przeciwpancernych bomb kasetowych Mk 20 Rockeye i Rockeye II - maksymalnie 16 sztuk 
Kierowanych laserowo bomb GBU - 10 Paveway II (2000 lb) - maksymalnie 4 sztuki 
Kierowanych laserowo bomb GBU - 12 Paveway II (500 lb) - maksymalnie 8 sztuk 
Kierowanych laserowo bomb GBU - 16 Paveway II (1000 lb) - maksymalnie 4 sztuki 
Kierowanych laserowo bomb GBU - 24 Paveway III (2000 lb) - maksymalnie 4 sztuki