General Electric M61A1 Vulcan 

 

W roku 1946 firma General Electric wygrała konkurs na tzw. "Projekt Vulcan", który ogłosiły Siły Powietrzne USA. Dotyczył on skonstruowania nowego działka lotniczego łaczącego w sobie niewielką wagę, spory kaliber i olbrzymią szybkostrzelność. W 1950 roku GE dostarczyło model podstawowy swojego nowego działka T45, kalibru A.60 (0,60 cala) w celu dalszych prac rozwojowych. Kolejny model CT45 został dostarczony w 1952 roku w trzech kalibrach: 0,60 cala, 20 mm i 27 mm. Z tych modeli wybrano podtyp T171 o kalibrze 20 mm, a w 1956 roku USAF wprowadziło go do swojego uzbrojenia jako M61A1 Vulcan.

Jest to sześciolufowe działko rotacyjne (tzw. system Gatlinga), kalibru 20 mm. Masa broni wynosi około 120 kg. Zasilanie działka jest hydrauliczne, a sterowanie elektryczne. Zasilanie może również odbywać się poprzez siłownik pneumatyczny z napędem elektrycznym. Mechanizm ładowania ma również napęd elektryczny. Szybkostrzelność teoretyczna wynosi 7200 strz./min., w praktyce działko posiada dwie nastawy prędkości: dolna na 4000 strz./min. i górna na 6000 strz./min. Tak wielka szybkostrzelność pozwala na całkowite zniszczenie myśliwskiego samolotu wroga już 1 sekundową serią. 

Platformą dla przenoszenia Vulcana są obecnie (wcześniej montowano je na samolotach od dawna nie używanych) samoloty: F - 15 Eagle, F - 16 Fighting Falcon, F - 14 Tomcat, F/A - 18 Hornet, oraz nowy myśliwiec F - 22 Raptor. Ponadto zainstalowano je również na samolotach produkcji amerykańskiej, już w USA nie używanych, ale pozostających nadal w służbie innych państw. Są to F -111 Aardvaark i F - 4 Phantom. Ponadto instaluje się Vulcany jako uzbrojenie boczne śmigłowców transportowo - szturmowych np. UH - 1 Iroqius, samolotach AC - 130A/H Spectre i innych maszynach należących do sił zbrojnych różnych państw.

Podstawowym jednak przeznaczeniem M61A1 jest wyposażenie myśliwców w broń powietrze - powietrze bardzo bliskiego zasięgu (close-in air to air weapon), na dystansach poniżej 600 - 700 metrów, gdy pociski rakietowe stają się już nieefektywne. Działko można również w ograniczonym zakresie wykorzystywać do atakowania celów naziemnych.

Opracowano wersję M61A2 która jest nieco lżejsza od A1, co osiągnięto przede wszystkim dzięki zmniejszeniu grubości ścianek luf.

Na podstawie działka Vulcan opracowano zintegrowany zestaw obrony bezpośredniej (CIWS - Close - In Weapon System) okrętów nawodnych Raytheon Mk 15 Phalanx.

 

 

 

m61pod.jpg (46477 bytes)

Vulcan umieszczony w zasobniku i podwieszony pod skrzydłem samolotu bojowego

x[1].jpg (16191 bytes)

Lufy śmigłowcowej wersji M61A1 z komorą nabojową,  skrzynką amunicyjną i taśmą

m61a1-vulcan.jpg (55338 bytes)

Działko M61A1 Vulcan wymontowane z nosa samolotu myśliwskiego

4[1].jpg (14133 bytes)

Lufy lżejszej wersji M61A2 Vulcan z obsadą, ale bez komory nabojowej

Powrót do strony Samoloty